H άμεση κάλυψη των αναγκών χρηματοδότησης και οι προσλήψεις προσωπικού αποτελούν τις κρίσιμες προτεραιότητες του ΟΣΕ για τη συντήρηση, την εύρυθμη λειτουργία και τον εκσυγχρονισμό του δικτύου, όπως αναφέρει, σε συνέντευξη στο metaforespress.gr, ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του Οργανισμού, Σπύρος Πατέρας.
Ο κ. Πατέρας υπογραμμίζει ότι οι διαπραγματεύσεις για την οριστικοποίηση του τρόπου πληρωμής των τελών χρήσης της διετίας 2020 – 21 δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί, υποστηρίζοντας ότι η ολοκλήρωσή τους σχετίζεται και με την σύμβαση των ΥΓΟΣ.
Τέλος, σημειώνει – μεταξύ άλλων – ότι εγκρίθηκε πρόσφατα η πρόσληψη 120 ατόμων και ότι το έργο της ψηφιοποίησης του ΟΣΕ θα προκηρυχθεί το πρώτο εξάμηνο του 2022.
Συνέντευξη στον Φώτη Φωτεινό
-Ποιες είναι οι κύριες πηγές εσόδων του ΟΣΕ; Πως έχουν διαμορφωθεί τα έσοδα τα τελευταία χρόνια;
-Τα έσοδα του ΟΣΕ προέρχονται από δυο μόνο πηγές: την κρατική επιχορήγηση και τα τέλη χρήσης των σιδηροδρομικών επιχειρήσεων.
Τα τελευταία χρόνια, η ετήσια κρατική επιδότηση ανέρχεται στα 45 εκατ. ευρώ, ενώ το 2019 τα τέλη πρόσβασης στο σιδηροδρομικό δίκτυο ήταν 16 εκατ. ευρώ.
Τα έσοδα αυτά δεν καλύπτουν καν τα λειτουργικά έξοδα του Οργανισμού και κατά συνέπεια δεν επαρκούν για να καλύψουν τα έξοδα συντήρησης του δικτύου.
Ο ΟΣΕ δεν δύναται να μειώσει τα δημόσια έσοδά του που προκύπτουν από τη Δήλωση Δικτύου, οπότε το κράτος καλείται να παρέμβει για να ενισχύσει τον κλάδο, τόσο στα επιβατικά δρομολόγια (που το πράττει μέσω των ΥΔΥ), όσο και στα εμπορευματικά, με υιοθέτηση εναλλακτικών χρηματοδοτικών εργαλείων
Για να καλυφθεί το χρηματοδοτικό αυτό κενό, το οποίο διαπιστώνεται εδώ και χρόνια, ο σχεδιασμός του Οργανισμού επικεντρώνεται σε βάθος χρόνου στην υλοποίηση ενιαίων έργων ευρείας κλίμακας για τη συντήρηση του δικτύου με μορφή Συμπράξεων Ιδιωτικού – Δημόσιου Τομέα.
Μέχρις ότου προκηρυχθούν όμως τα τρία αυτά έργα της ανάταξης και μακροχρόνιας συντήρησης με το μοντέλο ΣΔΙΤ (τα οποία αναμένεται να συμβασιοποιηθούν το 2023-2024), ο ΟΣΕ καλείται να εφαρμόσει μια άμεση λύση για τη συντήρηση του δικτύου την προσεχή διετία.
Είμαστε σε συνεννόηση με το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών για την εξεύρεση της βέλτιστης λύσης του προβλήματος της υποχρηματοδότησης.
Ο Οργανισμός χρειάζεται επειγόντως ~60 εκατ. ευρώ ετησίως για την προληπτική συντήρηση του δικτύου.
-Οπότε, δεν έχει υπάρξει συμφωνία για τα τέλη χρήσης…
-Οι διαπραγματεύσεις για την οριστικοποίηση του τρόπου πληρωμής των τελών χρήσης της διετίας 2020 – 21 δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί.
Σημειώνεται ότι, ο Οργανισμός εφάρμοσε το 2020 διπλασιασμό τελών σε σχέση με το 2019, τα οποία είχαν μείνει σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα τα τελευταία χρόνια, με προοπτική να σταθεροποιηθούν σε αυτά τα επίπεδα για τα επόμενα.
Η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για τα τέλη χρήσης σχετίζεται και με την σύμβαση των ΥΓΟΣ
Ο Οργανισμός λαμβάνει από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ τέλη πρόσβασης έναντι του συνολικού ποσού τελών που προκύπτουν από τις δηλώσεις δικτύου των ετών 2020 και 2021 μέχρι εκκαθαρίσεως των συνολικών υποχρεώσεων.
Για τα έτη 2020 και 2021, όπως προαναφέρθηκε, δεν έχει υπάρξει σύμφωνη γνώμη των Σιδηροδρομικών Επιχειρήσεων στις αυξήσεις της Δήλωσης Δικτύου, κάτι το οποίο σημαίνει ότι δεν έχουν οριστικοποιηθεί τα έσοδα του ΟΣΕ.
Η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για τα τέλη χρήσης σχετίζεται και με την σύμβαση των ΥΓΟΣ.
Σύμφωνα με των ευρωπαϊκό Κανονισμό 1428/2020, για τη διετία 2020 – 21, λόγω της πανδημίας, μπορεί το κάθε ευρωπαϊκό κράτος να αποφασίσει, μείωση στα τέλη πρόσβασης των Σιδηροδρομικών Επιχειρήσεων, χρηματοδοτώντας από κρατικούς πόρους το υπόλοιπο χρεώσεων του Διαχειριστή της Υποδομής με βάση την εκάστοτε Δήλωση Δικτύου.
Ο κανονισμός αυτός όμως δεν έχει ψηφιστεί ακόμη από το ελληνικό κοινοβούλιο, ώστε να εφαρμοστεί.
Ο ΟΣΕ δεν δύναται να μειώσει τα δημόσια έσοδά του που προκύπτουν από τη Δήλωση Δικτύου, οπότε το κράτος καλείται να παρέμβει για να ενισχύσει τον κλάδο, τόσο στα επιβατικά δρομολόγια (που το πράττει μέσω των ΥΔΥ), όσο και στα εμπορευματικά, με υιοθέτηση εναλλακτικών χρηματοδοτικών εργαλείων.
-Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα του ΟΣΕ, όπως κι άλλων ΔΕΚΟ, είναι η έλλειψη προσωπικού. Έχουν σημειωθεί ενέργειες για την αντιμετώπισή του;
-Πράγματι, ένα από τα κυριότερα προβλήματα του ΟΣΕ είναι η υπο-στελέχωσή του.
Σε αυτό το πεδίο υπάρχουν θετικές ειδήσεις, καθώς εγκρίθηκε πρόσφατα η πρόσληψη 120 ατόμων, μέσω ΑΣΕΠ, σε θέσεις κλειδούχων, σταθμαρχών, μηχανικών, μηχανοδηγών, και άλλων ειδικοτήτων.
Θα πρέπει να υπάρξει και δεύτερος κύκλος, αλλά και άλλες συνδυαστικές δράσεις ενίσχυσης του προσωπικού.
Το στοίχημα τώρα είναι να επιταχυνθούν οι διαδικασίες, ώστε αυτό το ανθρώπινο δυναμικό να έρθει ταχύτατα, αλλά και να προσληφθεί βάσει αυστηρών κριτηρίων και με τα κατάλληλα προσόντα για να υποστηρίξει το σιδηροδρομικό έργο.
-Πρόσφατα υπογράφτηκε και η πρώτη ΚΥΑ για τη διαγραφή του χρέους του ΟΣΕ…
-Αναμφισβήτητα πρόκειται για μια πολύ θετική εξέλιξη, ο ΟΣΕ σε σύντομο διάστημα αναμένεται να «διώξει από τις πλάτες του» το υπέρογκο χρέος που τον επιβαρύνει πλέον της δεκαετίας.
Η πρώτη ΚΥΑ υπογράφτηκε προσφάτως και σύντομα αναμένεται και η δεύτερη και τελική.
Η παρούσα περίοδος αποτελεί μια ευκαιρία να επιτευχθεί μία νέα αναδιάρθρωση του σιδηροδρομικού χώρου που θα διορθώσει αρρυθμίες της πρώτης αναδιάρθρωσης του 2010
Έχει γίνει μια πολύ καλή προεργασία μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων , και εκτιμάται ότι το πρώτο εξάμηνο του 2022 θα έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία, με αποτέλεσμα ο Οργανισμός να εξυγιανθεί οικονομικά πλήρως.
-Στο Ταμείο Ανάκαμψης εντάχθηκε το έργο της ψηφιοποίησης του ΟΣΕ. Πότε αναμένεται ο σχετικός διαγωνισμός;
-Πρόκειται για ένα έργο τριών δράσεων, το ηλεκτρονικό σύστημα διαχείρισης εισιτηρίων, το wi fi κατά μήκος του σιδηροδρομικού δικτύου και το σύστημα τηλεματικής στους Σταθμούς.
Ο διαγωνισμός αυτός, συνολικού προϋπολογισμού άνω των 50 εκατ. ευρώ (εκ των οποίων 25 εκατ. ευρώ (αποτελούν την συμβολή του Ταμείου Ανάκαμψης), θα προκηρυχθεί το πρώτο εξάμηνο του 2022.
Δεν είναι μόνο όμως αυτός ο διαγωνισμός. Ο ΟΣΕ υπολογίζει επίσης και στον διαγωνισμό παραχώρησης του Θριάσιο ΙΙ, η επιτυχής ολοκλήρωση του οποίου θα αποτελέσει ένα πρόσθετο έσοδο για τον Οργανισμό.
-Γενικότερα, είστε αισιόδοξος για τις προοπτικές του ελληνικού σιδηροδρόμου;
-Είμαι αισιόδοξος, διότι πιστεύω ότι η παρούσα περίοδος αποτελεί μια ευκαιρία να επιτευχθεί μία νέα αναδιάρθρωση του σιδηροδρομικού χώρου που θα διορθώσει αρρυθμίες της πρώτης αναδιάρθρωσης του 2010.
Υπάρχει συντονισμός και πνεύμα καλής συνεργασίας μεταξύ φορέων και επιχειρήσεων, τα ζητήματα είναι όλα στο τραπέζι και υπό την καθοδήγηση του Υπουργείου που συντονίζει την όλη προσπάθεια πιστεύω ότι με υπομονή, επιμονή και σχεδιασμό, ο Σιδηρόδρομος θα μπει σταδιακά στη καθημερινότητά μας και θα συμβάλλει στο αναπτυξιακό μοντέλο της κυβέρνησης και της χώρας.
