Η εκεχειρία 2 εβδομάδων μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν δεν αναμένεται να επαναφέρει άμεσα τις θαλάσσιες μεταφορές εμπορευματοκιβωτίων μέσω των Στενών του Ορμούζ σε κανονικά επίπεδα, με τις διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα και τα αυξημένα ναύλα να εκτιμάται ότι θα συνεχιστούν.
Επιμέλεια: Βάσω Βεγιάζη
Αναλυτές της Xeneta επισημαίνουν ότι οι ναυτιλιακές θα κινηθούν με επιφυλακτικότητα, διατηρώντας εναλλακτικές διαδρομές (Khor Fakkan, Sohar και Τζέντα) προς την περιοχή του Κόλπου, ενώ παράλληλα θα πραγματοποιούν περιορισμένες δοκιμαστικές διελεύσεις από τα Στενά του Ορμούζ.
Ο Peter Sand, επικεφαλής αναλυτής της Xeneta, σχολίασε ότι: «Είναι απίθανο να υπάρξει ταχεία επιστροφή στην κανονικότητα για τις θαλάσσιες εμπορευματικές μεταφορές στη Μέση Ανατολή. Οι διελεύσεις μέσω των Στενών του Ορμούζ είναι πιθανό να αυξηθούν, αλλά το πώς θα διαχειριστεί αυτή η μετάβαση δεν έχει ακόμη φανεί, επειδή δύο εβδομάδες είναι ένα πολύ σύντομο χρονικό περιθώριο και δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι η κατάπαυση του πυρός θα τηρηθεί.
Η σύγκρουση έχει εκτοπίσει 250.000 TEU εβδομαδιαίας χωρητικότητας μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων και οι μεταφορείς έχουν καταβάλει μεγάλη προσπάθεια και έξοδα για τη δημιουργία εναλλακτικών δρομολογίων που θα επιτρέψουν τη ροή αγαθών στην περιοχή. Δεν το ξεχνάς ξαφνικά αυτό επειδή υπάρχει μια κατάπαυση του πυρός δύο εβδομάδων».
Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ και των εναλλακτικών χερσαίων δρομολογίων έχει προκαλέσει σοβαρή συμφόρηση και αναστάτωση στα λιμάνια της Μέσης Ανατολής και των γειτονικών περιοχών.
Από την πλευρά της, η Destine Ozuygur, Senior Analyst, τόνισε: «Η εβδομαδιαία χωρητικότητα προς την Τζέντα και το λιμάνι King Abdullah έχει αυξηθεί κατά 19%, καθώς οι μεταφορείς εισάγουν νέες υπηρεσίες για να συνδέσουν την χερσαία γέφυρα με την περιοχή του Κόλπου.
Ακόμα και με εναλλακτικές διαδρομές, υπάρχει τεράστια αναστάτωση στο χρονοδιάγραμμα σε λιμάνια όπως η Μούντρα, η Ναβά Σεβά και το Χορ Φακκάν – και αυτό δεν πρόκειται να εξαφανιστεί εν μία νυκτί.
Αυτή η εκεχειρία δεν επιλύει αυτή την μετατόπιση χωρητικότητας – απλώς δημιουργεί μια σύντομη ευκαιρία για τη μετακίνηση των πιο επειγόντων εμπορευμάτων.
Προτεραιότητα θα είναι η εκκαθάριση των προβληματικών εμπορευμάτων που έχουν συσσωρευτεί σε εναλλακτικά λιμάνια -και συγκεκριμένα στο Ναβά Σεβά- η αποστολή τους στο Τζεμπέλ Αλί και η αποχώρησή τους το συντομότερο δυνατό.
Οι μεταφορείς γνωρίζουν ότι διατρέχουν κίνδυνο να παγιδευτούν ξανά τα πλοία τους στον Περσικό Κόλπο εάν υπάρξει ξαφνική επιδείνωση της κατάστασης ασφαλείας».
Η Ozuygur προειδοποιεί επίσης ότι ο έλεγχος των Στενών του Ορμούζ θα έχει μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στις θαλάσσιες μεταφορές εμπορευματοκιβωτίων στην περιοχή.
Όπως είπε: «Υπάρχουν τεράστια επιχειρησιακά ερωτήματα σχετικά με την επιστροφή στα Στενά του Ορμούζ, εάν ουσιαστικά μετατραπεί σε ιρανικό σταθμό διοδίων. Πόσο θα κοστίσει; Πώς θα διαχειρίζονται οι διαμετακομίσεις εμπορευμάτων και οι πληρωμές και θα καθυστερήσει αυτό τους μεταφορείς που επιστρέφουν τις υπηρεσίες τους στην περιοχή; Θα μπορούσε να απαγορευτεί η διαμετακόμιση σε ορισμένα πλοία, ακόμη και αν είναι πρόθυμα να πληρώσουν; Αυτό το είδος αβεβαιότητας δεν είναι καλό για τις εφοδιαστικές αλυσίδες».
Η διατήρηση της κίνησης των εφοδιαστικών αλυσίδων έχει ένα κόστος, με τους μεταφορείς που μεταφέρουν εμπορεύματα από την Κίνα στο Jebel Ali, το μεγαλύτερο λιμάνι εμπορευματοκιβωτίων του Περσικού Κόλπου, να αντιμετωπίζουν πιθανές μέσες αυξήσεις των spot τιμών άνω του 270% σε σύγκριση με τα τέλη Φεβρουαρίου.
Ακόμα και στη διαδρομή από Κίνα προς Δυτική Ακτή των ΗΠΑ, η οποία είναι χιλιάδες μίλια μακριά από τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, οι spot τιμές έχουν αυξηθεί κατά 37%, εν μέρει λόγω της συμφόρησης στη Μέση Ανατολή που εξαπλώνεται σε μεγάλους κόμβους μεταφόρτωσης της Ασίας, όπως η Σιγκαπούρη, το Tanjung Pelepas και το Port Klang.
Καταλήγοντας, ο Sand συμπληρώνει: «Θα περίμενα ότι οι βραχυπρόθεσμες τιμές θα αυξηθούν λίγο, απλώς και μόνο επειδή υπάρχει ένα παράθυρο ευκαιρίας δύο εβδομάδων και όλοι βιάζονται.
Η πτώση των τιμών του πετρελαίου θα πρέπει να μειώσει μέρος της πίεσης από το κόστος των καυσίμων και να θέσει ένα όριο στις περαιτέρω χρεώσεις έκτακτης ανάγκης για τα καύσιμα από τους μεταφορείς, αλλά αυτή παραμένει μια κρίσιμη κατάσταση και οι μεταφορείς θα πρέπει να αναμένουν ότι οι τιμές των ναύλων θα παραμείνουν υψηλές».
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της αγοράς, οι τιμές αναμένεται να παραμείνουν αυξημένες βραχυπρόθεσμα, καθώς η περιορισμένη διάρκεια της εκεχειρίας εντείνει τη ζήτηση για άμεσες μεταφορές, παρά τις ενδείξεις αποκλιμάκωσης του κόστους καυσίμων.
