Οι επενδύσεις στις εθνικές και διεθνείς ηλεκτρικές διασυνδέσεις και η ενίσχυση του γεωπολιτικού ρόλου της χώρας στον ενεργειακό χάρτη της Νοτιοανατολικής Ευρώπης βρέθηκαν στο επίκεντρο της συζήτησης με τίτλο «Ενέργεια και Διασυνδεδεμένη Ελλάδα», στο 9ο Συνέδριο Υποδομών και Μεταφορών – ITC 2026, που λαμβάνει χώρα, 29 και 30 Σεπτεμβρίου, στο ΜΕΓΑΡΟ Διεθνές Συνεδριακό Κέντρο Αθηνών.
Οι συμμετέχοντες απάντησαν στο ερώτημα εάν η Ελλάδα μπορεί να αναδειχθεί σε ενεργειακό κόμβο, ενώ ΄έθεσαν σε προτεραιότητα την αποκλιμάκωση του κόστους ενέργειας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Δ. Παληαρούτα, Υπ. Περιβάλλοντος & Ενέργειας: Κρίσιμες οι διεθνείς διασυνδέσεις για χαμηλότερο ενεργειακό κόστος και ασφάλεια εφοδιασμού
Τον κομβικό ρόλο των εθνικών και διεθνών ηλεκτρικών διασυνδέσεων για την ενεργειακή ασφάλεια, την καλύτερη αξιοποίηση των ΑΠΕ και τον περιορισμό των μεγάλων αποκλίσεων στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των ευρωπαϊκών αγορών ανέδειξε η Γενική Γραμματέας Ενέργειας και Ορυκτών Πρώτων Υλών του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Δέσποινα Παληαρούτα.
Όπως επισήμανε, ένα από τα βασικά προβλήματα για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη παραμένουν οι περιορισμοί στις διασυνδέσεις και οι σημαντικές αποκλίσεις τιμών μεταξύ διαφορετικών περιοχών της ευρωπαϊκής αγοράς. Η αύξηση της διαθέσιμης διασυνοριακής χωρητικότητας, σε συνδυασμό με καλύτερο συντονισμό, μπορεί να συμβάλει στον περιορισμό αυτών των αποκλίσεων.
Οι διασυνδέσεις, σύμφωνα με την κ. Παληαρούτα, επιτρέπουν τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας από περιοχές με διαθέσιμη παραγωγή προς αγορές όπου υπάρχει μεγαλύτερη ζήτηση, ενισχύοντας παράλληλα την ασφάλεια εφοδιασμού και την ενοποίηση της ευρωπαϊκής αγοράς.
Αναφερόμενη στις τιμές, προτεραιότητα, όπως είπε, παραμένει η αποκλιμάκωση του κόστους για τα νοικοκυριά και η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων, με τις ΑΠΕ να λειτουργούν ήδη ως ανάχωμα στις διεθνείς διακυμάνσεις των καυσίμων.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στον Great Sea Interconnector, χαρακτηρίζοντας σημαντική εξέλιξη την είσοδο της Meridiam στο έργο. Όπως σημείωσε, ο ΑΔΜΗΕ διατηρεί ουσιαστικό ρόλο, έχοντας την τεχνική ηγεσία κατά την κατασκευαστική φάση και αναλαμβάνοντας τη λειτουργία της διασύνδεσης μετά την ολοκλήρωσή της.
Ιω. Μάργαρης, ΑΔΜΗΕ: «Κλειδί» για τη συγκράτηση των τιμών ενέργειας τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρώπη οι ηλεκτρικές διασυνδέσεις
Ο αντιπρόεδρος του ΑΔΜΗΕ, Ιωάννης Μάργαρης, αναφέρθηκε, με τη σειρά του, στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις Αττικής – Κρητης, αλλά εστίασε κυρίως στο σπουδαίο έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Ιταλίας, χαρακτηρίζοντάς τις διασυνδέσεις ως το «κλειδί» για τη συγκράτηση των τιμών ενέργειας τόσο στην Ελλάδα όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Όπως επισημάνθηκε, στο σημαντικό αυτό έργο έχει ήδη ολοκληρωθεί η διαδικασία για την έρευνα βυθού μεταξύ Ελλάδας και Ιταλίας, με τον Ιανουάριο του 2027 να αποτελεί βασικό ορόσημο του χρονοδιαγράμματος.
Παράλληλα, προχωρούν οι διαδικασίες για τη συμβασιοποίηση του έργου, ώστε εντός του 2027 να ολοκληρωθούν οι εγκρίσεις για τα καλώδια και να ξεκινήσει η αναζήτηση κατασκευαστών στη διεθνή αγορά. Στόχος είναι η σύμβαση να υπογραφεί το 2028 και η διασύνδεση να έχει ολοκληρωθεί ως το 2033.
Ο κ. Μάργαρης αναφέρθηκε στη σημαντική συνεισφορά των συνεργατών του ΑΔΜΗΕ όπως η ΤΕΡΝΑ που έχει αναλάβει σημαντικό μέρος του έργου αλλά και των άλλων εταιρειών που συμβάλλουν στην ολοκλήρωσή του.
Αναφερόμενος στον στόχο αυτών των διασυνδέσεων, ο αντιπρόεδρος του ΑΔΜΗΕ υπογράμμισε πως είναι οι μειώσεις των τιμών καθώς όταν υπάρχει πλεονάζον προϊόν, να μπορείς να εισάγεις και να εξάγεις, υπογραμμίζοντας και την συνεχή ένταξη έργων ΑΠΕ, από την πλευρά της Ελλάδας που καθιστά ολοένα πιο συμφέρουσα την εξαγωγή ηλεκτρικής ενέργειας.
Όπως ανέφερε ο κ. Μάργαρης «οι διασυνδέσεις έχουν αποδειχθεί ιδιαίτερα σημαντικές σε περιόδους μεγάλων κρίσεων όπως γεωπολιτικής και ενεργειακές κρίσεις» τονίζοντας πως «έχει αποδειχθεί ιστορικά ότι όσο αυξάνονται οι κρίσεις, οι διασυνδέσεις αποκτούν μεγαλύτερο πλεονέκτημα σε επίπεδο οφέλους».
Ωστόσο κρίσιμες προκλήσεις παραμένουν οι αδειοδοτήσεις, η ρυθμιστική ασφάλεια και η περιορισμένη παραγωγική δυνατότητα των καλωδίων. Για την αντιμετώπιση του τελευταίου ζητήματος, ο ΑΔΜΗΕ έχει συνάψει συμφωνία-πλαίσιο που εξασφαλίζει επάρκεια καλωδίων για τα έργα έως το 2030.
«Ο ΑΔΜΗΕ έχει την τεχνογνωσία και μπορούμε να παίξουμε καθοριστικό ρόλο στην παροχή αυτής της γνώσης και σε ευρωπαϊκό επίπεδο», υποστηρίζοντας ότι η διασύνδεση με την Ιταλία δίνει στην Ελλάδα την ευκαιρία να παίξει σημαντικό ρόλο σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Ιδιαίτερη μνεία έγινε και στην διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου και τον GSI (Great Sea Interconnector) μετά και την είσοδο και της γαλλικής Meridiam, η οποία απέκτησε πλειοψηφικό πακέτο μετοχών στο έργο ύψους 1,9 δισ. ευρώ, ενισχύοντας τη στρατηγική και οικονομική του θωράκιση, με τον ΑΔΜΗΕ να διατηρεί τη στρατηγική μειοψηφία και την τεχνική ηγεσία.
Ο κ. Μάργαρης υποστήριξε πως η διασύνδεση αυτή δείχνει πως η ΕΕ έχει θέσει ως προτεραιότητά της το έργο, καθώς αποτελεί Έργο Κοινού Ενδιαφέροντος (PCI) της Ευρωπαϊκής Ένωσης και χρηματοδοτείται εν μέρει από κοινοτικούς πόρους (657 εκατ. ευρώ από τον μηχανισμό «Συνδέοντας την Ευρώπη»).
Στο τέλος του πάνελ, το ειδικό βραβείο «Στρατηγικό Έργο της Χρονιάς 2025» που αφορά στην Ηλεκτρική Διασύνδεση Αττικής – Κρήτης ανεπενμήθει στον στον ΑΔΜΗΕ, σε εκπροσώπους των κατασκευαστικών εταιρειών και στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ως το αρμόδιο υπουργείο. Ο κ. Μάργαρης λαμβάνοντας το βραβείο υπογράμμισε ότι ανήκει σε όλους όσους συνέβαλαν ώστε αυτό το έργο να γίνει πραγματικότητα.
