Παρέμβαση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το σύστημα EES πραγματοποίησαν οι κυριότεροι φορείς του αεροπορικού κλάδου, δηλαδή οι A4E, ACI EUROPE και IATA, προειδοποιώντας ότι η εφαρμογή του νέου Συστήματος Εισόδου / Εξόδου (Entry / Exit System – EES) έχει ήδη προκαλέσει σοβαρές επιχειρησιακές δυσλειτουργίες στα ευρωπαϊκά αεροδρόμια και απειλεί να επιδεινωθεί ενόψει της κορύφωσης της θερινής περιόδου.
Με κοινή επιστολή προς την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, οι τρεις κορυφαίοι φορείς της ευρωπαϊκής αεροπορίας τονίζουν ότι, παρότι υποστηρίζουν πλήρως τους στόχους του EES για την ενίσχυση της ασφάλειας των εξωτερικών συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η μέχρι σήμερα επιχειρησιακή εφαρμογή του δημιουργεί σοβαρές επιπτώσεις στην ομαλή λειτουργία των αερομεταφορών.
Σύμφωνα με τους υπογράφοντες, από την πλήρη έναρξη λειτουργίας του συστήματος τον Απρίλιο, οι χρόνοι αναμονής στους συνοριακούς ελέγχους έχουν αυξηθεί δραματικά, φθάνοντας σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμη και τις πέντε ώρες κατά τις περιόδους αιχμής.
Οι καθυστερήσεις επηρεάζουν εκατομμύρια επιβάτες που εισέρχονται στη Ζώνη Σένγκεν, ενώ παράλληλα προκαλούν καθυστερήσεις πτήσεων, απώλειες ανταποκρίσεων και αυξανόμενη επιχειρησιακή πίεση σε αεροδρόμια, αεροπορικές εταιρείες και συνοριακές αρχές.
Οι ενώσεις επισημαίνουν ότι η προσωρινή δυνατότητα που δόθηκε στα κράτη-μέλη να αναστείλουν τη συλλογή βιομετρικών δεδομένων έως τις αρχές Σεπτεμβρίου δεν έχει αποδειχθεί επαρκής για την αντιμετώπιση του προβλήματος, καθώς οι ουρές παραμένουν μεγάλες και οι επιχειρησιακές επιπτώσεις συνεχίζουν να αυξάνονται.
Ιδιαίτερη ανησυχία εκφράζεται για τους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο, κατά τους οποίους τα ευρωπαϊκά αεροδρόμια αναμένεται να διαχειριστούν περίπου 40 εκατομμύρια περισσότερους επιβάτες σε σύγκριση με το προηγούμενο δίμηνο.
Όπως επισημαίνεται, χωρίς πρόσθετη επιχειρησιακή ευελιξία, οι ήδη σημαντικές δυσλειτουργίες θα ενταθούν, με άμεσο αντίκτυπο τόσο στην ταξιδιωτική εμπειρία όσο και στην αξιοπιστία του ευρωπαϊκού αεροπορικού συστήματος.
Η επιστολή υπογραμμίζει ότι οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στα μεγάλα ευρωπαϊκά hubs.
Σημαντικές καθυστερήσεις καταγράφονται και σε μικρότερα αεροδρόμια δημοφιλών τουριστικών προορισμών, όπου οι επιβάτες αναγκάζονται να περιμένουν επί ώρες εκτός των τερματικών σταθμών ή στους χώρους στάθμευσης αεροσκαφών, καθώς οι εγκαταστάσεις συνοριακού ελέγχου αδυνατούν να διαχειριστούν τον όγκο των αφίξεων.
Παράλληλα, αεροπορικές εταιρείες αναχωρούν με κενές θέσεις, καθώς επιβάτες δεν προλαβαίνουν την επιβίβαση εξαιτίας των καθυστερήσεων στους ελέγχους.
Οι τρεις ενώσεις εκφράζουν επίσης τη διαφωνία τους με τη θέση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σύμφωνα με την οποία οι αυξημένοι χρόνοι αναμονής οφείλονται κυρίως στη συγκέντρωση πολλών πτήσεων στις ίδιες χρονικές ζώνες και όχι στη λειτουργία του EES.
Όπως επισημαίνουν, τα προγράμματα πτήσεων είναι γνωστά πολλούς μήνες πριν από την έναρξη της θερινής περιόδου και το νέο σύστημα θα έπρεπε να είχε σχεδιαστεί ώστε να ανταποκρίνεται στις προβλέψιμες αιχμές της επιβατικής κίνησης.
«Η επιτυχία του EES δεν μπορεί να αξιολογείται μόνο με βάση την τεχνική του λειτουργία», αναφέρουν χαρακτηριστικά.
«Πρέπει να κρίνεται και από την ικανότητά του να λειτουργεί αποτελεσματικά στο πραγματικό επιχειρησιακό περιβάλλον για το οποίο σχεδιάστηκε».
Στο πλαίσιο αυτό, οι A4E, ACI EUROPE και IATA καλούν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επιτρέψει άμεσα στα κράτη-μέλη να αναστέλλουν προσωρινά την εφαρμογή του EES όταν η επιβατική κίνηση υπερβαίνει τη δυναμικότητα των συνοριακών ελέγχων, τουλάχιστον κατά τη διάρκεια της θερινής περιόδου.
Παράλληλα, ζητούν τη δημιουργία, έως τον Σεπτέμβριο, ενός μόνιμου μηχανισμού επιχειρησιακής ευελιξίας που θα επιτρέπει την προσωρινή αναστολή του συστήματος σε σαφώς καθορισμένες έκτακτες συνθήκες.
Οι ενώσεις υπογραμμίζουν ότι η σχετική πρόταση δεν συνεπάγεται κατάργηση των συνοριακών ελέγχων, αλλά προσωρινή επιστροφή στις διαδικασίες του Κώδικα Συνόρων Σένγκεν, συμπεριλαμβανομένης της σφράγισης των διαβατηρίων, έως ότου αντιμετωπιστούν οι βασικές προκλήσεις που εξακολουθούν να επηρεάζουν τη λειτουργία του EES.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η επαρκής στελέχωση των συνοριακών σημείων ελέγχου, η πλήρης αξιοπιστία των κεντρικών και εθνικών πληροφοριακών συστημάτων, η ολοκλήρωση της εγκατάστασης αυτοματοποιημένων πυλών (ABC Gates) και kiosks αυτοεξυπηρέτησης, καθώς και η καθολική διάθεση της εφαρμογής προεγγραφής επιβατών σε όλα τα κράτη-μέλη.
Κλείνοντας την επιστολή, οι τρεις ενώσεις επαναλαμβάνουν ότι στηρίζουν πλήρως τους στόχους του Entry/Exit System, τονίζοντας ωστόσο ότι η ασφάλεια των εξωτερικών συνόρων και η εύρυθμη λειτουργία του ευρωπαϊκού αεροπορικού συστήματος δεν είναι αντικρουόμενοι στόχοι, αλλά προϋποθέτουν μια περισσότερο ρεαλιστική και επιχειρησιακά προσαρμοσμένη εφαρμογή του συστήματος.
