Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή καταδεικνύει ότι η Ευρώπη πρέπει να δώσει προτεραιότητα στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας μέσω πρόσθετων σιδηροδρομικών επενδύσεων αξιοποιώντας το CEF τόσο στις επικείμενες διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό της ΕΕ όσο και σε επίπεδο κρατών – μελών.
Επιμέλεια: Μαρίνα Δημητρίου
Σύμφωνα με τον γενικό διευθυντή της UNIFE, Enno Wiebe, προς το παρόν, μέσω του CEF έχει διατεθεί σε 51,5 δισ. ευρώ, ένα μέρος των οποίων θα χρησιμοποιηθεί για τους σιδηροδρόμους. Ωστόσο, το ποσό αυτό πρέπει να αυξηθεί σε τουλάχιστον 100 δισ. ευρώ εάν πρόκειται να σημειωθεί ουσιαστική πρόοδος στην ενίσχυση του ευρωπαϊκού δικτύου.
Αυτές οι επενδύσεις θα κατευθυνθούν σε μια σειρά πρωτοβουλιών, όπως:
- Υλοποίηση βασικών ευρωπαϊκών σιδηροδρομικών έργων διασυνοριακής και στρατιωτικής κινητικότητας
- Περαιτέρω σχεδιασμός και εργασίες έγκαιρης ανάπτυξης ενός μελλοντικού δικτύου σιδηροδρόμων υψηλής ταχύτητας της ΕΕ
- Ανάπτυξη βασικών τεχνολογιών που θα ενισχύσουν το υπάρχον σιδηροδρομικό δίκτυο, όπως το ERTMS και το DAC
- Αναγνώριση των σιδηροδρόμων ως «ραχοκοκαλιά» της ευρωπαϊκής κινητικότητας.
Σύμφωνα με τον Wiebe, η συνεχιζόμενη εξάρτηση της Ευρώπης από αεροσκάφη και αυτοκίνητα για την κινητικότητα επιβατών και εμπορευμάτων σημαίνει ότι η ήπειρος αντιμετωπίζει την εφαρμογή έκτακτων μέτρων με κάθε κρίση, αντί να δίνει προτεραιότητα σε μέτρα «προστασίας» όπως οι συγκεντρωμένες επενδύσεις σε πιο ηλεκτροκίνητα σιδηροδρομικά δίκτυα.
Εκτός από τις διαταραχές στις αεροπορικές εταιρείες, τις οδικές και θαλάσσιες μεταφορές εμπορευμάτων, ο δευτερογενής πληθωρισμός μέσω των αυξημένων τιμών των ορυκτών καυσίμων είναι πιθανό να μετακυλήσει στις εφοδιαστικές αλυσίδες, αυξάνοντας το κόστος αγαθών, τροφίμων και υπηρεσιών για κάθε Ευρωπαίο πολίτη και επιχείρηση.
Η επένδυση σε ηλεκτρικές κρατικές σιδηροδρομικές υποδομές, αστικά μετρό και ελαφρές σιδηροδρομικές υποδομές θα μείωνε την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, καθώς η ενέργεια θα μπορούσε να προέρχεται από άλλα μέσα, συμπεριλαμβανομένων των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της πυρηνικής ενέργειας.
Οι σιδηρόδρομοι αντιπροσωπεύουν μόνο το 0,3% των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου που σχετίζονται με τις μεταφορές στην Ευρώπη, καθιστώντας τους τον πιο φιλικό προς το περιβάλλον τρόπο μεταφοράς. Το μερίδιο αγοράς των σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών, σύμφωνα με την Eurostat, έχει μειωθεί από 19,1% το 2012 σε 16,4% το 2023.
Κατά τον Wiebe «Με τη δημόσια ζήτηση για καλύτερες σιδηροδρομικές υποδομές και την υπερβολική εξάρτηση από τις αεροπορικές και οδικές εμπορευματικές μεταφορές, μια επένδυση τουλάχιστον 100 δισ. ευρώ στον επόμενο προϋπολογισμό της ΕΕ για το CEF θα βοηθήσει στην οικοδόμηση μελλοντικής ανθεκτικότητας και στη μείωση του αντίκτυπου των μελλοντικών ενεργειακών σοκ».
